Czy zmiana pojedynczego aminokwasu pomogła w rozwoju złożonej mowy?
18 lutego 2025, 12:11Pochodzenie języka wciąż stanowi tajemnicę. Nie wiemy, kiedy nasi przodkowie zaczęli mówić, czy jesteśmy jedynym gatunkiem na Ziemi zdolnym do złożonej komunikacji głosowej. Nie wiemy też, czy jesteśmy jedynym gatunkiem hominina, który posługiwał się zaawansowaną mową. Wiemy za to, że nasi najbliżsi kuzyni, neandertalczycy, posiadali struktury anatomiczne konieczne do produkcji mowy oraz wariant genu łączony ze zdolnością mówienia. Jednak dotychczasowe badania sugerują, że ich zdolności językowe były bardzo ograniczone w porównaniu z naszymi
Rośliny doprowadziły do zlodowaceń pod koniec ordowiku?
1 lutego 2012, 12:49Wg naukowców z Uniwersytetów w Exeter i Oksfordzie, pojawienie się 470 mln lat temu pierwszych roślin wywołało reakcję łańcuchową w postaci serii zlodowaceń.
Najstarsze wciąż wydawane pismo naukowe na świecie
25 czerwca 2025, 09:54Widzicie tutaj okładkę pierwszego i najdłużej wydawanego pisma naukowego na świecie. A w nim: ostatnie osiągnięcia w dziedzinie udoskonalania soczewek, pierwsze obserwacje Wielkiej Czerwonej Plamy na Jowiszu, przewidywania ruchów komety, recenzję „Experimental History of Cold” Roberta Boyle'a, raport Boyle'a na temat zdeformowanego cielaka, informacje o pewnej rudzie ołowiu znalezionej w Niemczech, dane o polowaniach na walenie na Bermudach i artykuł poruszający problemy wykorzystania zegarów wahadłowych do wyznaczania położenia statków na morzu.
Zakażenie T. gondii poprawia funkcjonowanie myszy z chorobą Alzheimera
22 marca 2012, 11:51W modelu mysim immunosupresja związana z zakażeniem pierwotniakami Toxoplasma gondii zmniejsza liczbę blaszek amyloidowych, a także poprawia wyniki osiągane w testach behawioralnych, np. labiryncie wodnym.
Ile etanolu spożywa dziki szympans? Badania pokazują, skąd ludzka skłonność do alkoholu
24 września 2025, 09:06Dzikie szympansy spożywają dziennie 14 gramów etanolu. Biorąc pod uwagę masę ich ciała, to odpowiednik ponad dwóch drinków. Takie wnioski płyną z pierwszych badań, podczas których udało się zmierzyć zawartość etanalu w owocach dostępnych szympansom w ich naturalnym środowisku w Afryce. Nie wiemy, czy małpy celowo spożywają bardziej dojrzałe owoce, z większą zawartością alkoholu. Jednak ich powszechna dostępność w środowisku sugeruje, że alkohol jest zwykłą częścią ich diety i że prawdopodobnie był też częścią diety przodków człowieka.
Geny odpowiadają za niechęć do wieprzowiny
4 maja 2012, 10:53Za niechęć niektórych ludzi do wieprzowiny mogą odpowiadać geny, które zwiększają ich wrażliwość na zapach tego mięsa.
Ludzie kontra maszyny: kto jest lepszym tłumaczem? Człowiek czy wielki model językowy?
13 lutego 2026, 09:27Systemy sztucznej inteligencji w coraz większej liczbie zadań dorównują ludziom. Dlatego naukowcy z Westlake University w chińskim Hangzhou postanowili sprawdzić, jak radzą sobie z tłumaczeniami tekstów. Porównali zatem tłumaczy gatunku Homo sapiens z wielkimi modelami językowymi, w tym z GPT-4, ALMA-R oraz Deepseek-R1. Ludzie i maszyny mieli tłumaczyć w obie strony te same fragmenty tekstów pomiędzy chińskim i angielskim, rosyjskim i angielskim oraz chińskim i hindi. Teksty dotyczyły trzech dziedzin. Były to bieżące informacje prasowe, teksty technologiczne i biomedyczne.
Kości Jana Chrzciciela na bułgarskiej wyspie
15 czerwca 2012, 17:42Radiodatowanie węglowe kości śródręcza znalezionej przed 2 laty w marmurowym sarkofagu pod podłogą starożytnego kościoła na bułgarskiej wyspie Sweti Iwan (Święty Jan) ujawniło, że należała ona do osoby, która żyła w I w. n.e. Gdy weźmie się pod uwagę inne dowody, zwiększa się prawdopodobieństwo, że był nią Jan Chrzciciel
Małpy na Gibraltarze jedzą ziemię. Tak sobie radzą ze śmieciowym ludzkim pożywieniem?
23 kwietnia 2026, 10:38Jedyne małpy Europy, zamieszkujące Gibraltar makaki berberyjskie, mają niezwykły zwyczaj – regularnie zjadają ziemię. To zjawisko, znane w nauce jako geofagia, zostało po raz pierwszy szczegółowo udokumentowane w tej populacji przez zespół badaczy z kilku europejskich uczelni. Wśród nich byli Sylvain Lemoine z University of Cambridge i Jessica Frater z University of Oxford. Wyniki ich pracy ukazały się w piśmie Scientific Reports i rzucają nowe światło na to, jak obecność człowieka zmienia zachowanie dzikich naczelnych.
Opisano pierwszą kałamarnicę, która pozbywa się ramion
2 sierpnia 2012, 10:01W zetknięciu z niebezpieczeństwem kałamarnice Octopoteuthis deletron mogą dokonać autotomii wszystkich ramion. Badania w Monterey Bay Aquarium Research Institute wykazały, że do przerwania ciągłości ramienia może dojść na całej jego długości, zawsze musi ono jednak zostać napięte - tzn. głowonóg powinien się czegoś schwycić albo coś powinno złapać głowonoga.
