W Rumunii znaleziono narzędzia kamieniarza z epoki sprzed rzymskiego podboju

12 maja 2025, 14:49

W kamieniołomie Măgura Călanului w Rumunii znaleziono zestaw kilkunastu narzędzi kamieniarza z przedrzymskiej epoki żelaza. Dzięki znalezieniu narzędzi w miejscu, w którym były wykorzystywane, gdzie pozostawiły ślady na skałach, naukowcy będą w stanie lepiej poznać techniki wydobywania i obróbki kamienia w starożytnej Dacji. Niestety kontekst historyczny narzędzi został zniszczony przez rabusiów, nie poznamy więc wszystkich informacji, do których można by dotrzeć, gdyby na narzędzia trafili archeolodzy.



Betonowa walka z dachowym surfingiem

18 stycznia 2012, 12:08

Pracownicy indonezyjskich kolei zaczęli instalować rusztowania ze zwisającymi betonowymi kulkami, które mają uniemożliwiać podróżowanie na dachach składów. Pierwsze kulki zawisły w pobliżu stacji tuż przed Dżakartą. Jeśli metoda okaże się skuteczna, podobne konstrukcje zostaną wzniesione w innych częściach kraju.


Ibuprofen i paracetamol przyczyniają się do wzrostu antybiotykooporności

27 sierpnia 2025, 10:58

Ibuprofen i paracetamol to najpowszechniej używane na świecie środki przeciwbólowe stosowane bez recepty. Najnowsze badania przeprowadzone na University of South Australia sugerują, że napędzają one jedno z największych zagrożeń zdrowotnych dla ludzkości: antybiotykooporność. Uczeni z Australii chcieli sprawdzić interakcje zachodzące pomiędzy lekami nie będącymi antybiotykami, ciprofloksacyną, która jest antybiotykiem o szerokim spektrum działania oraz bakterią E. coli. I odkryli wysoce niepokojący wpływ ibuprofenu i paracetamolu na bakterię.


Cząsteczka witaminy D3

Słoneczna tarcza - witamina D

6 marca 2012, 19:37

Szybki rozwój techniki laboratoryjnej i medycyny pozwolił na poznanie nowych funkcji witaminy D, której znaczenie obecnie przypisuje się nie tylko gospodarce wapniowo-fosforowej, a jej udział odnotowuje się również w proliferacji i różnicowaniu komórek, wydzielaniu insuliny, działaniu przeciwzapalnemu. Dzięki takim cechom witamina D jest ważnym czynnikiem w zapobieganiu chorobom nowotworowym, cukrzycy, nadciśnieniu, zaburzeniom lipidowym i neurologicznym.


Odcisk palca na starożytnej łodzi. Napastnicy sprzed 2400 lat pochodzili z wybrzeży Bałtyku?

15 grudnia 2025, 09:07

W III wieku przed naszą erą doszło do ataku na wyspę Als u wybrzeży dzisiejszej Danii. Napastnicy przypłynęli na nie więcej niż czterech łodziach. Atak się nie powiódł. A wiemy to stąd, że obrońcy na Als – by podziękować bogom za zwycięstwo – zatopili w bagnie jedną z łodzi wraz ze zdobytą bronią. W latach 80. XIX wieku ludzie pracujący przy pozyskiwaniu torfu w Hjortspring Mose znaleźli starożytną łódź. Została ona wydobyta w latach 20. XX wieku i jest obecnie znana jako łódź z Hjortspring. To jedyna zachowana w Skandynawii starożytna łódź klepkowa szyta. Przy tym wyjątkowo dobrze zachowania. Teraz zaś naukowcy znaleźli coś jeszcze – odcisk palca jednego z jej użytkowników i odkryli, skąd pochodzili napastnicy.


DARPA o przyczynach nieudanego testu hypersonicznego samolotu

23 kwietnia 2012, 17:02

DARPA poinformowała o wynikach śledztwa w sprawie nieudanego testu Hyper Sonic Test Vehicle 2 (HTV-2), który odbył się 11 sierpnia 2011 roku. Po kilkuminutowym locie systemy kontrolne pojazdu skierowały go w stronę powierzchni oceanu.


Kryształ Lotara, niezwykły klejnot i jego fascynująca historia

26 marca 2026, 18:23

Gdy wczoraj trafiliśmy na to cudo, stwierdziliśmy, że musimy Wam je pokazać. Zaczęliśmy szukać informacji i okazało się, że Kryształ Lotara ma tak fascynującą historię, iż musicie ją poznać.


Gotowanie na otwartym ogniu oddziałuje na rozwój poznawczy?

4 czerwca 2012, 10:45

Dotąd można było usłyszeć o wpływie regularnego gotowania na otwartym ogniu na zdrowie fizyczne, np. układ oddechowy czy odpornościowy. Teraz po raz pierwszy wykazano, że taki sposób przygotowywania jedzenia może się wiązać z nieprawidłowościami w rozwoju poznawczym dzieci: zaburzeniami pamięciowymi czy deficytami społecznymi (International Journal of Environmental Health Research).


Królowa Elisenda, klasztor w Barcelonie i zaskakujące wyniki badań pochówków

1 czerwca 2026, 12:43

Barceloński klasztor Santa Maria de Pedralbes świętuje w tym roku siedemsetlecie istnienia. Z tej okazji naukowcy postanowili zajrzeć do wnętrza ośmiu XIV-wiecznych grobowców. To, co tam odkryli wywróciło do góry nogami wiele z tego, co historycy sądzili, że wiedzą o tym miejscu.


Meble wstrząśnięte, niemieszane

20 lipca 2012, 17:16

Budowanie lub składanie czegokolwiek w przestrzeni kosmicznej czy przy ekstremalnie niskich temperaturach, gdy grabieją dłonie, stanowi nie lada wyzwanie. Pewnym rozwiązanie może być zastosowanie samoorganizujących się układów, wzorowanych na białkach czy wirusach. "Wystarczy" przejść od skali mikro do makro.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk